X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz

Nowa aplikacja

Wszystko w jednym miejscu
x

Nowa aplikacja

x
Historia

Tadeusz Konwicki. Pisarz i "czuły prześmiewca"

Ostatnia aktualizacja: 22.06.2020 05:55
Znakomity prozaik, scenarzysta i reżyser, autora m.in. książki "Mała Apokalipsa" i filmu "Ostatni dzień lata". Tadeusz Konwicki urodził się 22 czerwca 1926 roku w Wilnie.
Audio
  • Tadeusz Konwicki wspomina swoje dzieciństwo na Wileńszczyźnie (PR, 2000)
  • Tadeusz Konwicki o poszukiwaniu korzeni i kształtowaniu się człowieka; o Wileńszczyźnie, zapamiętanej z dzieciństwa i przekształcanej w powieściach (PR, 2000)
  • Tadeusz Konwicki o latach powojennych i o Warszawie, która stała się drugim "miejscem na ziemi" (PR, 2000)
  • Tadeusz Konwicki o przyjaźniach i o żonie (PR, 1992)
  • Tadeusz Konwicki o tym, jaka być powinna literatura w dzisiejszym świecie i o swoim pisarstwie (PR, 1992)
  • "Skoro zbliża się północ, pozwolę sobie na szczerość". Fragment spotkania z Tadeuszem Konwickim (PR, 2006)
  • Tadeusz Konwicki: może sztuka jest lekarstwem na nasz lęk wobec niewiadomego" (PR, 2006)
  • Rozmowa z Tadeuszem Konwickim: wchodzenie w przyspieszoną dorosłość (PR, 2011)
  • Rozmowa z Tadeuszem Konwickim: właściwie to byłem potworem (PR, 2011)
  • Rozmowa z Tadeuszem Konwickim: z książką w sadzie (PR, 2011)
  • Rozmowa z Tadeuszem Konwickim: dyskretna pogarda i inne właściwości (PR, 2011)
  • Rozmowa z Tadeuszem Konwickim: od sportu do metafizyki (PR, 2011)
  • "Tadeusz Konwicki jest dowodem na istnienie Boga" (PR, 30.09.2013)
  • Paweł Huelle o Tadeuszu Konwickim (PR, 8.01.2015)
  • Tadeusz Konwicki. Czuły prześmiewca Polaków (PR, 8.01.2015)
Tadeusz Konwicki w 2002 roku podczas uroczystości wręczenia nagrody polskiego PEN Clubu za całokształt twórczości
Tadeusz Konwicki w 2002 roku podczas uroczystości wręczenia nagrody polskiego PEN Clubu za całokształt twórczościFoto: Maciej Macierzynski/Reporter/East News

Tadeusz Konwicki okł.jpg
Tadeusz Konwicki. Biografia po raz pierwszy

Pisarz-legenda

W czasie wojny był żołnierzem Armii Krajowej i działał w partyzantce antyradzieckiej w podwileńskich lasach. Po powojennej zmianie granic przeniósł się do Polski, by po kilku przeprowadzkach osiąść w Warszawie, z którą z krótkimi przerwami związany był przez całe życie.

Debiutował w 1946 roku jako reportażysta i rysownik w dodatku literackim do "Dziennika Polskiego". Jako prozaik związał się najpierw z socrealizmem, wchodząc w skład tzw. pokolenia pryszczatych ("byłem draniem, złoczyńcą, a właściwie potworem" - tak pisarz mówił o tym okresie w wywiadzie dla Polskiego Radia w 2011 roku), później odszedł od tej poetyki, poszukując własnego języka twórczego, by wreszcie - po 1976 roku - przejść do drugiego obiegu wydawniczego.

Wydał kilkadziesiąt książek - m.in. "Rojsty", "Sennik współczesny", "Wniebowstąpienie", "Zwierzoczłekoupiór", "Kalendarz i klepsydra", "Kompleks polski", "Mała apokalipsa" i "Czytadło", stworzył wiele głośnych filmów (m.in. "Ostatni dzień lata", "Salto", "Dolina Issy", "Lawa"), był również autorem scenariuszy takich filmów, jak "Matka Joanna od Aniołów" i "Faraon". Wszystkie te tytuły to zaledwie drobna część jego imponującego dorobku.

Wielokrotnie wyróżniany najważniejszymi nagrodami filmowymi i literackimi w Polsce i na świecie. W ostatnich latach życia był jedną z najsłynniejszych postaci stolicy, żywą legendą, którą można było spotkać na ulicy lub przy stoliku w kawiarni Czytelnik. Tuż po jego śmierci poeta Piotr Matywiecki zauważył, że był nieodłącznym elementem warszawskiego pejzażu.

– Cudowny, choć w gruncie rzeczy smutny mit Warszawy, który stworzył w swoich książkach obok wcześniejszego mitu Wileńszczyzny, powodował, że gdy widziało się go na Nowym Świecie czy na Wiejskiej, patrzyło się na niego jak na narratora jego własnych książek – mówił pisarz w 2015 roku.

Iwan Konwicki 1200.jpg
Wania. Niezwykły kot Konwickich

"Nie chcę, by czytało mnie wielu ludzi"

Tadeusz Konwicki był świetnym rozmówcą, o czym mogli przekonać się m.in. słuchacze Polskiego Radia. Podczas wywiadów pisarz w sposób ironiczny i bezkompromisowy, lecz zarazem dobroduszny odnosił się do swej biografii i twórczości. W 1992 roku wyznał Elżbiecie Marcinkowskiej, że nie zależy mu na masowej publiczności.

– Na ulicy spotykam ludzi ordynarnych i prymitywnych. Ciarki przechodzą mi po plecach na myśl, że ktoś taki mógłby wziąć moją książkę do ręki – mówił pisarz, dodając, że pragnie, by czytali go ludzie o podobnej do jego wrażliwości, podobnych aspiracjach życiowych, nadziejach i rezygnacjach. – Będę ich wyrazicielem, będę ich gazetą, głośnikiem, będę nadawał to, co się z nimi dzieje, jak oni patrzą na świat, czego oczekują i jak godzą się z tym, jakie jest nasze życie – powiedział.

– Literatura jest formą komunikacji, formą pogadania – mówił Tadeusz Konwicki. – To tak, jak w przypadku spotkania nieznanych sobie ludzi na skrzyżowaniu. Gdy siądą razem i jeden drugiemu się z czegoś zwierzy, wstają z poczuciem ulgi, że ktoś ich rozumie, że nie są sami na świecie – tłumaczył.

Czuły prześmiewca Polaków

Po śmierci Tadeusza Konwickiego 7 stycznia 2015 roku na antenach Polskiego Radia usłyszeliśmy wiele wspomnień o twórcy, zarówno bliskich mu osób, jak i znawców literatury. Z opowieści o pisarzu wyłaniał się obraz człowieka, który swoją postawą życiową i artystyczną godził rozmaite sprzeczności.

 Potrafił łączyć absurd z realizmem, szyderstwo z sentymentalizmem. Miał wspaniałe poczucie humoru, ale w tym była, maskowana ironią, prawdziwa rozpacz – wspominał Konwickiego pisarz Janusz Głowacki.

Elżbieta Sawicka, dziennikarka i sąsiadka artysty, określiła go czułym prześmiewcą tego, co dzieje się w jego kraju. – Nie mówił, że kocha Polskę. Powiedział za to: "sekunduję tym mrówom znad Wisły" – opowiadała. – Pożegnałam się z nim w sobotę 3 stycznia. Była to nasza ostatnia rozmowa, bardzo wzruszająca, ale i zabawna. Zawsze było z nim tak, że mówił rzeczy niesłychanie poważne, a potem nagle to odwracał jakimś dowcipem, żartem. Wycofywał się ze stwierdzeń lekko patetycznych, bo patosu nie znosił – wspominała.

– Z godnością wycofywał się z życia, niewielu tak potrafi – podkreślał pisarz Paweł Huelle.

15 stycznia 2015 roku prochy Tadeusza Konwickiego pochowano na Powązkach Wojskowych w Warszawie.

mc

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Donosy na siebie. Polscy pisarze w czasach stalinizmu

Ostatnia aktualizacja: 19.07.2018 17:11
W "Strefie literatury" podyskutujemy o tużpowojennych postawach literatów wobec narzuconego komunistycznego ustroju.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Piotr Wojciechowski: narobiłem kłopotów Konwickiemu

Ostatnia aktualizacja: 12.10.2018 13:11
- Miałem pomysły, składałem scenariusze i w końcu zrobiłem jakiś film, który został bardzo źle oceniony przez towarzyszy partyjnych. Tadeusz Konwicki, który był kierownikiem literackim miał przez to wiele przykrości - wspominał w Dwójce taternik, pisarz i reżyser w jednej osobie.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Maria Konwicka: chciałam jeszcze na moment zatrzymać tamten czas

Ostatnia aktualizacja: 24.04.2019 11:11
- Na okładce jest moja siostra, ja, mój ojciec, mama i kot Iwan. Tylko ja jeszcze zostałam - mówiła w Dwójce córka Tadeusza Konwickiego o swojej autobiograficznej książce "Byli sobie raz".
rozwiń zwiń

Czytaj także

Mieszkanie pisarza Tadeusz Konwickiego oddane tłumaczom

Ostatnia aktualizacja: 09.05.2019 11:00
Dzięki współpracy Instytutu książki i Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego lokal o powierzchni 60 metrów kwadratowych został wykupiony, mieszkanie znajduje się w pobliżu Nowego Światu przy ulicy Górskiego.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Przy stoliku z Holoubkiem, Konwickim i Łapickim

Ostatnia aktualizacja: 21.06.2019 18:00
- Nie chciałbym, by nasz stolik był nazywany literackim, filozoficznym czy politycznym - mówił Tadeusz Konwicki w archiwalnym nagraniu Polskiego Radia o swoich słynnych kawiarnianych spotkaniach z Gustawem Holoubkiem i Andrzejem Łapickim.
rozwiń zwiń