X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Wiadomości

Na talerzu "mogiła", a w radiu Łukaszenka. Realia życia w białoruskim areszcie, do którego trafili polscy działacze

Ostatnia aktualizacja: 02.04.2021 10:59
- Na kolację jest ryba "mogiła" lub kotlety rybne - opowiada jeden z byłych więźniów mińskiego aresztu Waładarka, w którym obecnie przebywają działacze Związku Polaków na Białorusi. Każdy w areszcie skarży się na coś innego, np. na to, że z głośników słychać tylko radio państwowe i Łukaszenkę.
Oskarżony zostałskazany na 13 lat więzienia
Oskarżony został skazany na 13 lat więzieniaFoto: txking/ Shutterstock

Grafik więzienny to pobudka o szóstej rano i śniadanie, obiad o 13, a kolacja – o 18. Od godz. 22 obowiązuje cisza nocna, ale światło pali się całą noc, dlatego lepiej jest mieć coś, czym można zasłonić oczy.

Rydliński663.jpg
Sytuacja Polaków na Białorusi. Dr Rydliński: pomoc można znaleźć w Berlinie, Brukseli albo Waszyngtonie

- Na państwowym wikcie można przeżyć, ale nie ma warzyw i owoców, więc dobrze jest, jeśli bliscy przekażą je w paczkach. Śniadanie to zazwyczaj jakaś owsianka na wodzie, herbata i cukier. Obiad – zupa, makaron z mięsem z konserwy i jakiś kisiel. Na kolację zawsze jest ryba. Jedno danie to "mogiła", bo to taka mieszanka z ośćmi i z ogonem, drugie to kotlety rybne - opowiada Lawon Chalatrian, wolontariusz w sztabie niedoszłego kandydata w wyborach prezydenckich Wiktara Babaryki, który w Waładarce spędził pół roku.

O sytuacji przebywających w tym areszcie czworga członków Związku Polaków na Białorusi - Andżeliki Borys, Andrzeja Poczobuta, Ireny Biernackiej i Marii Tiszkowskiej - docierają bardzo wyrywkowe informacje. Warunki są dobre, o ile można mówić o dobrych warunkach w areszcie - taką informację przekazał przez adwokata Poczobut. Z informacji wynika, że paczki dla Polaków są przez administrację przyjmowane.

Irena Biernacka z ZPB przebywa w ośmioosobowej celi z kobietami, które określają się jako więźniarki polityczne – podawał portal Znadniemna.pl. Biernacka poprosiła o możliwość oglądania telewizji. Andżelika Borys też prawdopodobnie przebywa w kilkuosobowej celi.

Najcięższy areszt

Waładarka, czyli areszt śledczy nr 1 przy ul. Waładarskaha w Mińsku, to miejsce owiane złą sławą i uznawane za ciężkie. Mieści się w centrum miasta w starym zamku zbudowanym w 1825 r. Przetrzymywano tam wrogów zarówno caratu, w tym powstańców listopadowych i styczniowych, jak i władzy sowieckiej. To tam przed straceniem przerzucano z zachodu Białorusi polskich oficerów wziętych do niewoli po zajęciu przez ZSRR we wrześniu 1939 r. wschodnich terenów II RP. W podziemiach Waładarki znajdują się do dzisiaj "cele śmierci", gdzie oczekują na rozstrzelanie skazani na najwyższy wymiar kary. Według obrońców praw człowieka egzekucje są wykonywane na terenie aresztu.

Obecnie w Waładarce przebywa wielu "politycznych", czyli osób, które trafiły tam w ramach postępowań karnych w związku z kampanią wyborczą i protestami przeciwko sfałszowaniu wyborów prezydenckich. Niewykluczone, że stanowią oni większość.

- Na więźniów politycznych, zarówno w aresztach, jak i w koloniach karnych, ciągle wywierana jest presja, (…) głównym zadaniem jest zniszczenie ich jako osobowości - opowiadał niedawno w wywiadzie dla stacji Current Time TV Aleś Bialacki, szef białoruskiego centrum obrony praw człowieka Wiasna, który sam był więźniem politycznym.

Według niego dotyczy to wszystkich etapów – od miejsc czasowego przetrzymywania, przez areszty, po więzienia i kolonie. Z aresztów od miesięcy docierają informacje o karaniu aresztantów karcerem czy celowym pogarszaniem ich warunków. Niektórzy w proteście podejmują głodówki. Siarhiej Cichanouski, któremu władze uniemożliwiły start w zeszłorocznych wyborach, podczas pobytu w areszcie kilka razy trafiał do karceru – np. za to, że się nie ogolił lub źle posprzątał w celi.

Informacje o warunkach w areszcie znane są dzięki tym, którzy już z niego wyszli, lub tym, którzy nadal tam siedzą, ale piszą listy. Pod względem warunków bytowych Waładarka ma relatywnie lepszą opinię niż np. areszty na ul. Akrescina w Mińsku czy w podmińskim Żodzino.

- Wszystko jest względne. Po kilkudniowym pobycie na Akrescina miałem wrażenie, że personel Waładarki jest bardziej kulturalny, zwracał się do ludzi per 'pan, pani' – opowiada Chalatrian.

Inny były aresztant pisał, że po Żodzino, gdzie za toaletę służyła dziura w podłodze, a ogrzewanie wyłączono, Waładarka – z muszlą klozetową i działającym ogrzewaniem - wydała się miejscem całkiem znośnym.

"Zimna woda, prysznic raz w tygodniu"

- Byłem w dwóch celach, 13- i 18-osobowej. W każdej były nary, nieduży stół z ławką, umywalka i toaleta. W pierwszej celi WC było oddzielone od reszty pomieszczenia zasłonką, w drugiej – taką przegródką i również zasłonką – opowiada Chalatrian. Woda w umywalce była tylko zimna, ale w celi można używać grzałki. Prysznic przysługuje raz w tygodniu. Papier toaletowy i mydło lepiej mieć swoje. - Jeśli nie masz papieru, a na koncie więziennym nie masz przynajmniej dwóch rubli, to możesz napisać podanie. Wydadzą ci taki biedny, bardzo krótki papier – jeden na miesiąc. W takiej sytuacji przysługuje też jedna żyletka, szczotka i pasta do zębów – dodaje.

Jak mówił, lepiej jednak jest mieć pieniądze, bo wtedy można coś zamówić w sklepie więziennym. - Nazywa się to otowarka, ale wszyscy mówią awatarka. Raz na dwa tygodnie można złożyć pisemne zamówienie na specjalnym formularzu – wspominał rozmówca.

Inni aresztanci opowiadają, że doskwiera im telewizja państwowa. Jeśli w celi jest telewizor, to dostępny jest tylko pakiet ośmiu państwowych kanałów. Z głośników również gra radio państwowe z przemowami Alaksandra Łukaszenki, czasem – jak słychać w relacjach – jakaś muzyka.

Minister Marcin Przydacz.jpg
Marcin Przydacz: wybory prezydenckie na Białorusi należałoby powtórzyć pod nadzorem OBWE

Spacerniak to betonowa klitka podobna do studni. "Nie przypomina tego, co znamy z filmów amerykańskich" – opowiadała w liście do córki Julia Słucka, założycielka Press Clubu. To niewielki kwadrat lub prostokąt z wysokim betonowym murem, niebo widać przez drut kolczasty lub kratę.

Aresztanci skarżą się na ciasnotę i brak światła dziennego w celach. Osoby przebywające w areszcie mogą otrzymywać i pisać listy oraz telegramy, ale przechodzą one ścisłą cenzurę.

Czytaj także:

Sporządzanie paczek dla aresztantów wymaga praktyki – każdy produkt musi być w oddzielnym przezroczystym woreczku, cukierki – bez papierków. Można przekazać kiełbasę czy chleb, ale aresztant dostanie je już rozkrojone, by uniknąć przekazania w środku liściku czy niebezpiecznych przedmiotów. - Podstawa to dużo woreczków i reklamówek. Lepiej też przeczytać listę rzeczy dozwolonych, żeby potem się nie zdziwić, jak nie przyjmą – mówi jeden z rozmówców. Aresztantom można przekazywać odzież (według listy) i obuwie, oczywiście bez sznurówek.

Waładarka była budowana na obrzeżach Mińska, ale obecnie znajduje się w ścisłym centrum miasta. Nie oznacza to wcale, że dzięki temu wiadomo więcej o tym, co dzieje się w środku.

    kmp

    Czytaj także

    Sytuacja na Białorusi. "Polacy zawsze byli zakładnikami relacji między państwami"

    Ostatnia aktualizacja: 28.03.2021 09:48
    - Jednym z powodów represji wobec Polaków jest to, że diametralnie zmieniły się stosunki Polsko-Białoruskie. Polacy byli zawsze zakładnikami tej relacji. Warszawa stała się dla Białorusinów domem, ale także jednym z centrów opozycyjnych - powiedział o obecnej sytuacji na Białorusi Rusłan Szoszyn, dziennikarz "Rzeczpospolitej".
    rozwiń zwiń

    Czytaj także

    Sytuacja Polaków na Białorusi. Dr Rydliński: pomoc można znaleźć w Berlinie, Brukseli albo Waszyngtonie

    Ostatnia aktualizacja: 30.03.2021 13:32
    - Droga do zapewnienia bezpieczeństwa naszych rodaków wiedzie przez trzy stolice: Berlin, Brukselę i Waszyngton. Tylko tam można nacisnąć zarówno na Mińsk, jak i na Moskwę. Aleksander Łukaszenka słucha tego, co mówią najwięksi gracze polityczni, w tym Putin - powiedział o obecnej sytuacji na Białorusi dr Bartosz Rydliński, politolog z UKSW.
    rozwiń zwiń