more_horiz
Wiadomości

Przełom w badaniach nad laserami. Wręczono nagrody Nobla z fizyki

Ostatnia aktualizacja: 02.10.2018 12:29
Arthur Ashkin ze Stanów Zjednoczonych, Gerard Mourou z Francji i Donna Strickland z Kanady zostali tegorocznym laureatami nagrody Nobla w dziedzinie fizyki.
Laureaci nagrody Nobla w dziedzinie fizyki
Laureaci nagrody Nobla w dziedzinie fizykiFoto: PAP/EPA/Hanna Franzen

Nagrodę przyznano za odkrycia w dziedzinie fizyki laserowej, które utorowały drogę do stworzenia precyzyjnych przyrządów, używanych w przemyśle i medycynie. Arthur Ashkin opracował optyczną pęsetę, za pomocą której można przemieszczać nanoobiekty. Z kolei Gerard Mourou i Donna Strickland opracowali metodę tworzenia ultraszybkich impulsów laserowych.

Nagrody, ufundowane przez Alfreda Nobla, szwedzkiego przemysłowca i wynalazcę dynamitu, są przyznawane od 1901 roku. Oprócz medali i dyplomów, laureaci otrzymają po 9 milionów koron, czyli prawie milion euro. Od ubiegłego roku wartość pieniężna nagrody wzrosła o milion koron. Arthur Ashkin otrzyma połowę nagrody, a Gerard Mourou i Donna Strickland po jednej czwartej.

Laureatów wybiera Królewska Szwedzka Akademia Nauk spośród kandydatów rekomendowanych przez działający przy akademii sześcioosobowy Komitet Noblowski w dziedzinie fizyki. W dotychczasowej historii nagrody, Noblem z fizyki wyróżniono łącznie 206 osób, w tym jedną dwukrotnie. W 47 przypadkach wyróżnienie otrzymały pojedyncze osoby, w 32 - dwie osoby i w tylu samo - trzy. 

W gronie laureatów znalazła się jedna Polka - Maria Skłodowska-Curie, która została wyróżniona w 1903 roku, wraz z mężem Piotrem Curie i Henrim Becquerelem, za badania nad zjawiskiem promieniotwórczości. Do dziś pozostaje jedyną kobietą, która Nagrodę Nobla otrzymała dwukrotnie - także w 1911 roku, tym razem z chemii. Jest też jedynym uczonym w historii uhonorowanym Noblem w dwóch różnych dziedzinach nauk przyrodniczych.

W ubiegłym roku nagroda trafiła do trzech badaczy amerykańskich - Rainera Weissa, Barry'ego C. Barisha oraz Kipa S. Thorne'a. Zostali docenieni przez Komitet Noblowski za badania nad falami grawitacyjnymi i znaczący wkład w rozwój detektora LIGO, którego głównym celem jest obserwowanie i próba lokalizacji źródeł tych fal. Po raz pierwszy zostały one zaobserwowane w 2015. Ich istnienie przewidział już Albert Einstein. Pierwszym laureatem Nobla z fizyki został w 1901 roku Wilhelm Conrad Roentgen, za odkrycie promieniowania, nazwanego potem jego imieniem. 

kad

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Rozpoczyna się tydzień noblowski. Z powodu skandalu nie będzie nagrody literackiej

Ostatnia aktualizacja: 30.09.2018 08:55
W poniedziałek rozpoczyna się tydzień noblowski, podczas którego poznamy laureatów Nagrody Nobla w pięciu dziedzinach. W tym roku wyjątkowo - z powodu skandalu w Akademii Szwedzkiej - nie zostanie przyznana literacka Nagroda Nobla.
rozwiń zwiń