X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Redakcja Polska

Historia badań i ważne odkrycia polskich archeologów w Gruzji

15.10.2021 15:50
Odkrycia polskich archeologów w Gruzji stają się coraz głośniejsze. Ekspedycja pod kierownictwem prof. Radosława Karasiewicza-Szczypiorskiego odkryła między innymi fragmenty mozaiki podłogowej, sprzed około 2 tys. lat, w domu dowódcy garnizonu rzymskiego, w dawnej twierdzy Apsaros, w okolicy gruzińskiego Batumi. Tego typu znaleziska to rzadkość w tym kraju - uważają naukowcy.
Audio
  • Historia odkryć archeologów polskich archeologów. Z prof. Radosławem Karasiewiczem-Szczypiorskim, dyrektorem Polsko-Gruzińskiego Interdyscyplinarnego Centrum Badawczego im. Prof. Stefana Krukowskiego, naukowcem Instytutu Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego, rozmawiała Halina Ostas [posłuchaj]
Mozaika odkryta w Apsaros została poddawana konserwacji
Mozaika odkryta w Apsaros została poddawana konserwacji Foto: Radosław Karasiewicz-Szczypiorski

Od trzech lat działa Polsko-Gruzińskie Interdyscyplinarne Centrum Badawcze im. Prof. Stefana Krukowskiego, które jest główną bazą m.in. dla archeologicznych ekspedycji z Polski. Placówką w Kutaisi, w zachodniej Gruzji, kieruje prof. Radosław Karasiewicz-Szczypiorski. Ze strony gruzińskiej centrum zarządza Narodowa Agencja Ochrony Dziedzictwa Kulturowego. Partnerem polskim jest Uniwersytet Warszawski.

"Jest to pierwsza zagraniczna stacja archeologiczna na Zakaukaziu" - mówi prof. Radosław Karasiewicz-Szczypiorski. Instytucja jest bazą głównie dla polskich ekspedycji archeologicznych, działających na terenie tego kraju. Zapewnia zaplecze w postaci bazy noclegowej, jak również wsparcie organizacyjne i administracyjne.

Prof. Radosław Karasiewicz-Szczypiorski zaznaczył, w rozmowie z Polskim Radiem dla Zagranicy, że powstanie placówki było możliwe w szczególności dzięki pracownikom polskiej ambasady w Tbilisi i Instytutu Polskiego. Inicjatywę wsparła też Polska Fundacja Narodowa.

Obecnie polscy archeolodzy prowadzą badania w kilku miejscach na terenie Gruzji, m.in. w Gonio koło Batumi oraz właśnie w Kutaisi.

Odkrycia polskich archeologów w Gruzji stają się coraz głośniejsze. Ekspedycja pod kierownictwem prof. Radosława Karasiewicza-Szczypiorskiego odkryła między innymi fragmenty mozaiki podłogowej, sprzed około 2 tys. lat, w domu dowódcy garnizonu rzymskiego, w dawnej twierdzy Apsaros, w okolicy gruzińskiego Batumi. Tego typu znaleziska to rzadkość w tym kraju - uważają naukowcy.

"W jednym z pomieszczeń, umieszczonych w głębi domu, należącego do dowódcy rzymskiego garnizonu odkryliśmy pozostałości po posadzce podłogowej wykonanej z drobnych kostek, które tworzyły mozaikę" - opowiada prof. Radosław Karasiewicz-Szczypiorski.

Dotychczas archeolodzy znaleźli kilka zachowanych fragmentów mozaiki – każdy składa się z kilkunastu kostek kamiennych. Wokół nich odkryto też liczne, luźno rozsypane kostki. Mają one różne barwy: zieloną, czarną, białą, czerwoną i żółtą. Oznacza to, że zapewne mozaika tworzyła jakiś motyw zdobniczy na podłodze, ale ze względu na bardzo słaby stan zachowania - trudno powiedzieć jaki.

"Mozaiki podłogowe nieczęsto występowały w konstrukcjach wojskowych wznoszonych przez starożytnych Rzymian. Nawet domy dowódców w takich kresowych garnizonach obywały się z reguły bez podobnych luksusów" - podkreśla naukowiec. Dodaje, że również wśród konstrukcji cywilnych w tym okresie na Zakaukaziu mozaiki to rzadkość.

Podłoga, na której znajdowała się mozaika była ułożona nad tak zwaną piwnicą hypokaustyczną. Pod podłogą mieścił się system grzewczy typowy dla bogatych rzymskich domów, a także budynków łaźni. Z czasem posadzka zapadła się do piwnicy, a mozaika uległa destrukcji. Dlatego odkryte kostki zalegały zarówno w rumowisku piwnicy oraz nieco wyżej.

Kim był dowódca zamieszkujący okazały budynek? Badacze przypuszczają, że okresowo mógł to być namiestnik rzymskiej prowincji Kapadocja – Arrian, który za panowania cesarza Hadriana (117 - 138 lat n.e.) osobiście odwiedził fort Apsaros. Arrian był nie tylko urzędnikiem, ale znanym intelektualistą i badaczem dziejów starożytnych. Zawdzięczamy mu m.in. jeden z zachowanych opisów wyprawy Aleksandra Wielkiego.

Badania prowadzone są wewnątrz starożytnego fortu Apsaros wzniesionego przez Rzymian w 2. połowie I wieku n.e. Obok twierdzy przebiegała niegdyś jedyna dogodna droga z Kolchidy (zachodniej Gruzji) do rzymskich prowincji w Azji Mniejszej.

Praca prof. Radosława Karasiewicza-Szczypiorskiego została doceniona przez Gruzinów. W imieniu Prezydenta Gruzji za osobisty wkład w badania i ochronę gruzińskiego dziedzictwa kulturowego oraz owocną pracę pedagogiczną, otrzymał z rąk Ambasadora Gruzji w Polsce J.E. Ilii Darchiashviliego państwowe odznaczenie „Medal Honoru”.

- Czuję się niezwykle uhonorowany tym odznaczeniem, które jest rzadko przyznawane naszym rodakom - mówi prof. Radosław Karasiewicz-Szczypiorski. - Myślę, że jest to po pierwsze wielkie zobowiązanie, że trzeba pracować więcej. Po drugie to jest uznanie dla tych innych badaczy, którzy byli przede mną, bo to odznaczenie, przyszło można powiedzieć, w stulecie początków polsko-gruzińskich badań. Ja to traktuję jako szersze dostrzeżenie zasług polskich naukowców, w tym archeologów, dla Gruzji, dla badań nad przeszłością Gruzji. Ale oczywiście jestem dumny i zaszczycony, że taką nagrodę osobiście otrzymałem - dodaje badacz.

Z prof. Radosławem Karasiewiczem-Szczypiorskim, dyrektorem Polsko-Gruzińskiego Interdyscyplinarnego Centrum Badawczego im. Prof. Stefana Krukowskiego, naukowcem Instytutu Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego, rozmawiała Halina Ostas.

Audycja powstała we współpracy z Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW i Ministerstwem Spraw Zagranicznych.