X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

Pikantne listy Marii Antoniny odkrywają sekrety jej romansu

Ostatnia aktualizacja: 11.10.2021 05:40
Ostatnia przedrewolucyjna królowa Francji prowadziła ożywioną korespondencję ze szwedzkim hrabią Axelem von Fersenem. Badania ocenzurowanych fragmentów listów rzucają nowe światło na charakter ich relacji.
Maria Antonina na obrazie Adolfa Ulrik Wertmllera (1795).
Maria Antonina na obrazie Adolfa Ulrik Wertmüllera (1795).Foto: Sweden Nationalmuseum/Europeana/dp

Maria Antonina i Axel von Fersen poznali się na balu maskowym, gdy przyszła królowa Francji była już żoną następcy tronu, przyszłego Ludwika XVI. Oboje wywarli na sobie duże wrażenie. Bliżej poznali się dopiero kilka lat później. Z uwagi na zażyłość, jaka połączyła Fersena z królową, został on specjalnym wysłannikiem szwedzkiego monarchy we Francji. Obserwował m.in. wybuch Wielkiej Rewolucji Francuskiej w 1789 roku i pogarszającą się sytuację Ludwika XVI i jego żony. Okazał się wówczas też oddanym przyjacielem wersalskiego dworu, podejmując - jak się okazało nieudane - próby zorganizowania ucieczki pary królewskiej z kraju.

Na intymny charakter relacji między szwedzkim hrabią i francuską królową wskazuje korespondencja, którą Maria Antonina prowadziła z von Fersenem w latach 1791-1792. Królowa znajdowała się wówczas, wraz z mężem, pod ścisłą obserwacją nowego rewolucyjnego rządu. Rok późnej w październiku 1793, dziesięć miesięcy po Ludwiku XVI, zdetronizowana królowa została zgilotynowana.

Listy zachowały się w zbiorach należących do spadkobierców szwedzkiego arystokraty, zakupionych następnie przez francuskie archiwa państwowe. Ich cechą charakterystyczną jest to, że niektóre zwroty umyślnie zamazano. Piętnaście spośród tych listów przebadali naukowcy z francuskiego Centre de Recherche sur la Conservation. Wyniki badań opublikowali w prestiżowym czasopiśmie "Science Advances". 


Axel von Fersen. Fot.: Wikimedia Commons/dp Axel von Fersen. Fot.: Wikimedia Commons/dp

Rentgen odkrywa tajemnice

Aby odkryć pismo kryjące się za "cenzurą" - ciasnymi zawijasami ciemnych bazgrołów skomplikowanych przez dodanie dodatkowych liter w celu zmylenia czytelnika - badacze użyli metody zwanej spektroskopią fluorescencji rentgenowskiej (XRF). Metoda ta jest wykorzystywana m.in. w odkrywaniu sekretów dzieł sztuki – pozwala "zajrzeć" do wcześniejszych warstw farby.

Skaner XRF kieruje promienie rentgenowskie na obraz, wzbudzając atomy obecne w atramencie, które następnie emitują fale o unikatowej długości, co pozwala badaczom zidentyfikować, które atomy są obecne w każdym pikselu. Następnie mogą oni stworzyć serię obrazów, w których piksele są wypełnione tylko wtedy, gdy pewna długość fali - odpowiadająca konkretnemu pierwiastkowi - jest obecna. Dzięki temu udało się wydobyć spod nałożonej innym atramentem (o odmiennym składzie chemicznym, różniły się zawartością cynku i miedzi) "cenzury" pierwotny tekst.

Metoda zawiodła w przypadku siedmiu przebadanych dokumentów, ze względu na to, że do nakładania poprawek użyto tego samego atramentu, którym pisany był tekst pierwotny.


Marie-Antoinette,_1775_-_Musée_Antoine_Lécuyer.jpg
Maria Antonina - królowa deficytu

Czułe słówka  

W ten sposób udało się odczytać pojedyncza słowa, takie jak "miłość" ("amour"), zwroty takie jak "mój czuły przyjacielu" ("ma tendre amie"), "dla szczęścia całej trójki" ("pour le bonheur de tous trois"), czy "nie bez Ciebie" ("non pas sans vous").

Autorzy badania twierdzą, że do tezy o tym, że zwroty zawarte w korespondencji wskazują na romans, należy podchodzić ostrożnie. Jednocześnie Anne Michelin, badaczka z Conservation Research Center we Francji i kierowniczka zespołu badawczego, ocenia, że użycie tych zwrotów jest "dość jednoznaczne".

Kto ocenzurował korespondencję?

Dzięki analizie pisma ręcznego odkryli, że wiele z listów, które rzekomo zostały napisane ręką Marii Antoniny, były w rzeczywistości kopiami listów królowej sporządzonymi przez von Fersena. Kopiowanie listów było w tamtych czasach powszechną praktyką w celu prowadzenia dokumentacji. Należy też pamiętać, że w przypadku królowej i hrabiego korespondencja miała płaszczyznę prywatną i polityczną, więc von Fersen mógł chcieć zachować kopie listów na potrzeby swoich zwierzchników.

Dodając do tego fakt, że w przypadku siedmiu listów do "cenzury" użyto tego samego atramentu, co do pisania tekstu zasadniczego, naukowcy mogli wysnuć wniosek, że intymne fragmenty zamazywał sam von Fersen. To stanowiłoby kolejny dowód oddania szwedzkiego hrabiego wobec francuskiej królowej – jeśli faworyt Marii Antoniny musiał przekazywać korespondencję swoim mocodawcom, to nie chciał przy tym ujawniać intymnej relacji, która łączyła go z żoną Ludwika XVI i wystawiać jej dobrego imienia na szwank.

LiveScience/Science Advances/bm

Czytaj także

Nicolas de Condorcet – filozof rewolucji francuskiej

Ostatnia aktualizacja: 17.09.2016 06:07
- Jako filozof wszedł do świata polityki. Jako polityk przegrał, lecz śmierć zamienił w zwycięstwo swej filozofii – pisał Stanisław Salmonowicz w książce "Sylwetki spod gilotyny".
rozwiń zwiń

Czytaj także

Szwecja. Zidentyfikowano wraki okrętów. Brały udział w potopie

Ostatnia aktualizacja: 12.05.2021 05:50
Odnalezione w 2019 roku w pobliżu Vaxholm pod Sztokholmem dwa wraki to okręty wojenne "Apollo" oraz "Maria", które zostały wykorzystane przez króla Szwecji Karola X Gustawa do najazdu na Polskę w XVII wieku - poinformowali w środę archeolodzy.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Konstytucja francuska 1791 roku. Rewolucja w połowie kroku

Ostatnia aktualizacja: 03.09.2021 05:50
Druga w Europie i trzecia na świecie ustawa zasadnicza została uchwalona dokładnie 230 lat temu, 3 września 1791. Likwidowała absolutyzm i wprowadzała w jego miejsce monarchię konstytucyjną. Nie obowiązywała jednak długo, rewolucjoniści oczekiwali bowiem głębszych zmian.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Shakespeare czytał Kopernika? Naukowcy dowodzą, że to możliwe

Ostatnia aktualizacja: 04.10.2021 05:40
Autor "Hamleta" zakorzeniony był w średniowiecznym obrazie świata i nie interesował się astronomią? Analiza dzieł poety, dokonana m.in. przez Polaków, temu przeczy. Obrazy planet i gwiazd obecne w jego poezji współbrzmią z kosmologicznymi dyskusjami epoki i z przekonaniami czołowych londyńskich astronomów.
rozwiń zwiń