X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

Ryszarda Hanin. "Zawsze bliższe były mi role dziewczyn wewnętrznie połamanych"

Ostatnia aktualizacja: 30.08.2021 05:40
30 sierpnia 1919 roku urodziła się Ryszarda Hanin. Była nie tylko aktorką znaną ze swoich licznych występów na deskach polskich teatrów i rolą doktor Jadwigi Yandy w "Seksmisji" Juliusza Machulskiego, lecz także pedagogiem wykładającym na Akademii Teatralnej Warszawie.
Ryszarda Hanin w sztuce Kontinuitaet granej w 1963 roku na deskach Teatru Powszechnego w Warszawie
Ryszarda Hanin w sztuce "Kontinuitaet" granej w 1963 roku na deskach Teatru Powszechnego w Warszawie Foto: NAC/Domena publiczna

Aktorstwo, spikerstwo i romanistyka 

Tak naprawdę przyszła na świat jako Szarlota Hahn w bogatej, spolonizowanej rodzinie żydowskiej we Lwowie. Od najwcześniejszych lat zdradzała talenty artystyczne i z tego powodu rodzice chętnie posyłali ją na lekcje śpiewu i tańca. Często grała także w amatorskich przedstawieniach teatralnych.

Po zdaniu matury w 1937 roku wyjechała do Paryża, gdzie na Sorbonie podjęła studia romanistyczne. Jednocześnie dbała o szlifowanie swoich zdolności aktorskich i uczęszczała na zajęcia do Studia Charles’a Dullina przy Théâtre de l’Atelier.

Za granicą przebywała przez dwa lata i przez ten czas udało jej się biegle opanować język francuski. W 1939 roku powróciła do rodzinnego miasta, gdzie zastał ją wybuch II wojny światowej.

Początkowo pracowała w tamtejszym Domu Sierot, następnie zdobyła posadę w Polskim Teatrze Dramatycznym, gdzie statystowała między innymi w "Krakowiakach i Góralach" Wojciecha Bogusławskiego i Jana Nepomucena Kamińskiego. W międzyczasie - w kwietniu 1940 roku – wzięła ślub z poetą i działaczem komunistycznym Leonem Pasternakiem.

Po wkroczeniu Niemców do Lwowa w czerwcu 1941 roku wraz z mężem uciekła na tereny Związku Radzieckiego. W latach 1942-1943 była spikerką rozgłośni radiowej Związku Patriotów Polskich w Saratowie i Kujbyszewie, a następnie założycielką Teatru 1. Polskiej Dywizji im. Tadeusza Kościuszki, którą dowodził płk Zygmunt Berling.

Na scenach polskich teatrów

Po powrocie do kraju w 1945 roku zdała eksternistyczny egzamin aktorski w Łodzi i niedługo później weszła w skład zespołu Teatru Wojska Polskiego. Występowała tam przez cztery lata, podczas których niejednokrotnie pojawiała się w przedstawieniach reżysera Leona Schillera – wcieliła się między innymi w rolę Melibei w "Celestynie" Fernanda de Rojasa (1947), Ariela w szekspirowskiej "Burzy" (1947) i Nastki w sztuce "Na dnie" (1949) Maksyma Gorkiego.

- Zawsze bliższe mi były jakieś postacie dziewczyn zamkniętych w sobie, zabiedzonych przez życie. Takich trochę wewnętrznie połamanych. I te role sobie najlepiej wspominam. Wśród nich była na przykład Nastka w "Na dnie", Ariel w "Burzy", Melibea w "Celestynie". Szereg właśnie takich ról nie amanckich - wspominała Ryszarda Hanin na antenie Polskiego Radia. 

Posłuchaj
15:13 prywatnie u ryszardy hanin___pr iii 122356_tr_0-0_115217622d6b5a6a[00].mp3 Ryszarda Hanin opowiada o swoich ulubionych i najbardziej znienawidzonych rolach, a także wspomina o swojej pracy dydaktycznej. Audycja Haliny Szopskiej z cyklu "Prywatnie u Ryszardy Hanin". (PR, 24.01.1993)

Pod koniec lat 40. Hanin przeprowadziła się do Warszawy. W stolicy współpracowała z Teatrem Polskim (lata 1949-1954 oraz 1957-1963) i Teatrem Domu Wojska Polskiego, później przemianowanym na Dramatyczny (lata 1954-1957 i od 1963 roku aż do śmierci). Często pojawiała się również na scenach Teatru Współczesnego, Teatru na Woli i Teatru Ateneum. Z tamtych lat pochodzą jej niezapomniane role – Larysy w "Irkuckiej historii" Aleksieja Arbuzowa w reżyserii Erwina Axera, Pani Frank w "Pamiętniku Anny Frank" w reżyserii Jana Świderskiego, Miss Furnival w "Czarnej komedii" Petera Schaffera w reżyserii Piotra Piaskowskiego i Malvalia w "Wieczorze Trzech Króli" Wiliama Shakespeare’a w reżyserii Jana Kulczyńskiego.

- Myślę, że to była jedną z najlepszych polskich aktorek. Była to osoba, która niezwykle skrupulatnie tworzyła każdą swoją kreację. Wszystko była zawsze bardzo dokładnie zaplanowane, skomponowane. Grała wystarczające minimum, bez przesadnych fajerwerków. I to było w niej fantastyczne, że nie potrzebowała się popisywać - mówił aktor Andrzej Chyra na antenie Polskiego Radia. 

Posłuchaj
35:25 ryszarda hanin___1604_99_iv_tr_0-0_99929062d6c5ce6[00].mp3 Aktor Andrzej Chyra, teatrolog Barbara Osterloff, reżyser Jan Łomnicki, historyk teatru prof. Barbara Lasocka, krytyk teatralny Jerzy Koenig, teatrolog Andrzej Hausbrandt wspominają aktorkę i omawiają jej role filmowe i teatralne. Audycja Tomasza Mościckiego i Faustyny Cieślak z cyklu "W roli głównej". (PR, 03.06.1999)

Wielokrotnie nagradzana

Ryszarda Hanin regularnie występowała także na wielkim i małym ekranie. W filmie po raz pierwszy pojawiła się co prawda już w 1946 roku – zagrała wówczas pielęgniarkę w produkcji "Dwie godziny" Stanisława Wohla i Józefa Wyszomirskiego – jednak dopiero jej kreacje z lat 60. zaczęły być dostrzegane przez publiczność. Do najbardziej znanych ról aktorki należy kucharka Żarnecka z "Nocy i dni" (1975) Marii Dąbrowskiej w reżyserii Jerzego Antczaka i dr Jadwiga Yanda z "Seksmisji" (1983) Juliusza Machulskiego. W sumie filmografia Hanin obejmuje ponad sześćdziesiąt pozycji.

- Rysia miała głos, który fascynował. Był tak sugestywny, że widownia od razu milkła, wpatrywała się w nią i słuchała. Jej głos po prostu czarował kobiecością i poezją - mówił Włodzimierz Sokorski na antenie Polskiego Radia. 

Posłuchaj
28:56 ryszarda hanin___i 1456_tr_0-0_117738932d6dd405[00].mp3 Audycja Anny Retmaniak z cyklu "Portret słowem malowany" poświęcona Ryszardzie Hanin. Aktorkę wspomina pisarz Włodzimierz Sokorski i jej przyjaciółka Ewa Balcerzak. (PR, 15.04.1974) 

Od lat 50. aż do śmierci Ryszarda Hanin była wykładowcą na Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie – w latach 1966-1969 była prodziekanem Wydziału Aktorskiego tej uczelni.

- Uczę pracy nad samym sobą. To znaczy uświadomienia sobie swojej własnej osobowości - mówiła Ryszarda Hanin na antenie Polskiego Radia. - Mam to szczęście, że studenci przychodzą zawsze na wszystkie moje wykłady i raczej z przyjemnością ze mną pracują. My się zresztą traktujemy po partnersku i nie ma u nas tego stosunku belfer-student - dodała. 

Posłuchaj
14:50 prywatnie u ryszardy hanin___pr iii 105867_tr_0-0_99969662d6be768[00].mp3 Aktorka Ryszarda Hanin opowiada o początkach swojej kariery aktorskiej, przeżyciach wojennych i pracy pedagogicznej. Audycja Iwony Rotter "Prywatnie u Ryszardy Hanin" (PR, 03.07.1988)

Zmarła 1 stycznia 1994 roku. Została pochowana na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie.

jb

Czytaj także

Adam Hanuszkiewicz - łączył nowoczesność z atrakcyjnością

Ostatnia aktualizacja: 16.06.2021 05:40
16 czerwca 1924 roku urodził się we Lwowie Adam Hanuszkiewicz, aktor i reżyser teatralny. Zwłaszcza jako reżyser zapisał się w pamięci polskich widzów spektaklami, które łączyły odważne poszukiwanie współczesnych form wyrazu z atrakcyjnością.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Barbara Kwiatkowska - zapomniana gwiazda polskiego kina

Ostatnia aktualizacja: 01.06.2021 05:40
Sławę przyniosła jej rola w filmie "Ewa chce spać" w reżyserii Tadeusza Chmielewskiego. Na początku lat 60. aktorka była niezwykle popularna nie tylko w Polsce, lecz także za granicą. Rozwój jej kariery zahamowało drugie małżeństwo. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Ignacy Machowski - aktor tysiąca ról

Ostatnia aktualizacja: 05.07.2021 05:56
5 lipca 1920 roku w Rzeszowie urodził się Ignacy Machowski. Był aktorem z krwi i kości, który naprawdę kochał to, czym się zajmował. Najlepiej świadczy o tym jego rozbudowany dorobek artystyczny, który obejmuje ponad tysiąc trzysta kreacji - w samym tylko Teatrze Polskiego Radia Machowski występował około sześćset razy. 
rozwiń zwiń