X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

Szwecja. Szczątki w trumnie biskupa należą najprawdopodobniej do jego wnuka

Ostatnia aktualizacja: 10.04.2021 05:40
Naukowcy z Uniwersytetu w Lund w Szwecji dzięki badaniom DNA rozwikłali zagadkę tajemniczego pochówku w trumnie XVII-wiecznego luterańskiego biskupa Pedera Winstrupa.
Szczątki biskupa Winstrupa oraz zawiniątko, które skrywało szczątki należące najprawdopodobniej do jego wnuka.
Szczątki biskupa Winstrupa oraz zawiniątko, które skrywało szczątki należące najprawdopodobniej do jego wnuka.Foto: Gunnar Menander/Lund University/Journal of Archaeological Science/CC 4.0

Podczas badań szczątków biskupa przeprowadzonych w 2015 roku naukowcy odnaleźli wewnątrz trumny fragmenty kości należące do dziecka zawinięte w kawałek lnianego płótna. Sądząc po długości kości udowej, miało ono 5-6 miesięcy i urodziło się martwe. Odkrycie wywołało szereg pytań - jednym z nich było to, dlaczego znalazło się w trumnie biskupa.

Zagadka z krypty

- Nie było rzadkością, że szczątki małych dzieci były umieszczane w trumnach z dorosłymi. Płód mógł zostać umieszczony w trumnie po pogrzebie. Ciało biskupa złożono w krypcie w katedrze w Lund, a zatem był do niego dostęp - mówi Torbjörn Ahlström, profesor osteologii historycznej na Uniwersytecie w Lund i jeden z głównych badaczy stojących za badaniami.

Księga pochówku z katedry w Lund potwierdza, że umieszczano tu trumny dzieci niespokrewnionych z rodzinami, do których należały krypty.

- Umieszczenie trumny w krypcie to jedno, ale umieszczenie płodu w trumnie biskupa to zupełnie co innego. To sprawiło, że zaczęliśmy się zastanawiać, czy istniał jakiś związek między dzieckiem a biskupem - mówi Torbjörn Ahlström.

Najprawdopodobniej wnuk

Naukowcy z Uniwersytetu Sztokholmskiego przeanalizowali próbki pobrane od Pedera Winstrupa i płodu. Wyniki pokazały, że szczątki dziecka należały do chłopca i że z biskupem łączyło go pokrewieństwo drugiego stopnia, czyli dzielili około 25% tych samych genów.

- Archeogenetyka może przyczynić się do zrozumienia relacji pokrewieństwa między pochowanymi osobami - mówi Maja Krzewińska z Centrum Paleogenetyki na Uniwersytecie Sztokholmskim, która brała udział w analizie.

Ponieważ biskup i chłopiec mieli różne linie mitochondrialne, ale istniała zgodność chromosomu Y, ustalono, że pokrewieństwo jest po stronie ojca – dziecko mogło być bratankiem, kuzynem lub wnukiem Winstrupa.

Analiza drzewa genealogicznego Winstrupa pozwala przypuszczać z największym prawdopodobieństwem, że szczątki należą syna Pedera Pedersena Winstrupa, co wskazywałoby, że biskup był dziadkiem chłopca.

Dramat rodzinny

Zwłoki Pedera Winstrupa to jedne z najlepiej zachowanych szczątków pochodzących z XVII wieku. Biskup był zasłużoną dla historii Szwecji postacią. To on namówił króla Karola XI do założenia Uniwersytetu w Lund. Duchowny był architektem i naukowcem, posiadał także drukarnię książek. Zmarł w 1679 roku.

Jego syn, Peder Pedersen Winstrup, nie poszedł w ślady ojca i nie studiował teologii, zainteresował się natomiast sztuką fortyfikacji. Stracił majątek ojca podczas Wielkiej Redukcji (obowiązkowa konfiskata ziem przeprowadzona przez króla w celu ratowania nadwyrężonego wojnami budżetu) w 1680 roku i prawdopodobnie przez resztę utrzymywał się z jałmużny od krewnych. Wraz ze śmiercią Pedera Pedersena Winstrupa zakończyła się męska linia rodu.

Journal of Archaeological Science: Reports/ EurekaAlert/bm

Czytaj także

Mikołaj Kopernik - zagadkowy nawet po śmierci

Ostatnia aktualizacja: 19.02.2015 07:00
Dzieło Mikołaja Kopernika "O obrotach sfer niebieskich" było epokowe. Za epokowe uznano również odkrycie po blisko 500 latach grobu urodzonego 19 lutego 1473 astronoma.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Niezwykłe odkrycie polskich archeologów na Bornholmie

Ostatnia aktualizacja: 29.07.2013 10:38
Podczas badań ruin zamku Hammershus archeolodzy z Uniwersytetu Warszawskiego odnaleźli m.in. średniowieczne - szwedzkie i duńskie - monety.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Brutalna śmierć faraona. Zagadka rozwiązana po 3500 latach

Ostatnia aktualizacja: 22.02.2021 05:55
Przyczyną zgonu Sekenenre Tao, starożytnego władcy Egiptu, nie były, jak dotąd sądzono, rany zadane w bitwie, ale egzekucja. Do takich wniosków prowadzą wyniki skanów tomograficznych wykonanych przez egipskich archeologów.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Brytyjscy archeolodzy: Stonehenge zostało przeniesione do Anglii z Walii

Ostatnia aktualizacja: 23.02.2021 05:39
Badacze są zdania, że starożytny kamienny krąg pierwotnie znajdował się w Waun Mawn na zachodnim wybrzeżu Walii, ponad 250 kilometrów na zachód od Równiny Salisbury. Pozostałości walijskiego kręgu mają dokładnie te same wymiary co Stonehenge.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Świętokrzyskie: Odkryto grobowce sprzed 5,5 tys. lat. "Jedno z największych cmentarzysk tego typu w Polsce"

Ostatnia aktualizacja: 01.03.2021 05:40
Siedem kilkudziesięciometrowych kurhanów megalitycznych odkryli archeolodzy w Dębianach w województwie świętokrzyskim. Do odkrycia doszło przypadkowo, dzięki zdjęciom satelitarnym.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Pierwszy znany masowy mord w dziejach. Makabra sprzed 6200 lat

Ostatnia aktualizacja: 14.03.2021 21:00
W miejscowości Potočani w Chorwacji naukowcy odkryli miejsce pochówku 41 osób. Dowody świadczą o tym, że padły one ofiarą mordu. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Tajemnica mechanizmu z Antykithiry bliżej rozwiązania. Naukowcy stworzyli model "starożytnego komputera"

Ostatnia aktualizacja: 15.03.2021 05:40
Brytyjscy badacze opracowali symulację 3D urządzenia sprzed 2000 lat. Tajemnicza maszyna służyła do przewidywania ruchów ciał niebieskich. Nowa rekonstrukcja odsłania poziom zaawansowania urządzenia. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Opolskie: naukowcy wykryli 6000 lejów po bombach z czasów II wojny światowej

Ostatnia aktualizacja: 22.03.2021 05:55
Obszar okolic Kędzierzyna-Koźla został radykalnie przekształcony w wyniku bombardowań lotniczych w czasie II wojny światowej. Kratery, które powstały w wyniku destrukcyjnej działalności człowieka, dziś są ważnym elementem lokalnego ekosystemu - wynika z badań naukowców Uniwersytetu Śląskiego. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Niezwykłe odkrycie w Małopolsce. Odnaleziono największe w Polsce centrum produkcji garncarskiej sprzed ponad 1,5 tys. lat

Ostatnia aktualizacja: 27.03.2021 05:40
Olbrzymie centrum produkcji garncarskiej z okresu wpływów rzymskich odkryli archeolodzy we Wrzępi (woj. małopolskie). Zdaniem odkrywców jest to największe w Polsce i jedno z największych w Europie stanowisk archeologicznych tego typu. Składa się na nie ok. 130 pieców.
rozwiń zwiń