X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

Ludwik Jerzy Kern: podglądam wady Polaków

Ostatnia aktualizacja: 29.10.2020 05:45
– Ludzie lubią, jak się ich demaskuje. Oczywiście jeśli się ich demaskuje jako zbiorowość, a nie wskaże palcem na kogoś i powie: to pan zrobił! – mówił Ludwik Jerzy Kern w Polskim Radiu w 1992 roku.
Ludwik Jerzy Kern na Targach Książki w Krakowie w 2007 roku
Ludwik Jerzy Kern na Targach Książki w Krakowie w 2007 rokuFoto: MAREK LASYK/REPORTER/East News

10 lat temu w Krakowie zmarł Ludwik Jerzy Kern, poeta i satyryk, gwiazda ostatniej strony krakowskiego "Przekroju", twórca tekstów piosenek, fraszek, bajek i książek dla dzieci, autor kultowego "Ferdynanda Wspaniałego".


Posłuchaj
23:28 ludwik jerzy kern Portret pisarza.mp3 "Podglądanie" Ludwika Jerzego Kerna w audycji "Portret pisarza" (PR, 29.03.1992)

 

54 lata w "Przekroju"

Urodził się 29 grudnia 1921 r. w Łodzi. Maturę zdał w Liceum Humanistycznym im. A. Zimowskiego w Łodzi. Jako poeta debiutował w 1938 r. w "Ilustrowanym Kurierze Codziennym", gdzie ukazał się jego wiersz "Szukanie chwili". II wojna światowa na kilka lat przerwała jego karierę literacką. Służył w Szkole Podchorążych Kawalerii w Grudziądzu i utrzymywał się z pracy fizycznej.

gałczyński pap 1200.jpg
Konstanty Ildefons Gałczyński. "Ja inaczej nie piszę, jeno jako żyję"

Już w 1945 roku rozpoczął życie satyryka, drukując wiersze w "Szpilkach". Jednocześnie rozwijał swoją pasję dziennikarską, współpracując z kilkoma czasopismami, a także postanowił być reżyserem – w tym celu rozpoczął studia na PWST w Łodzi, ale niebawem z nich zrezygnował. Przeniósł się do Krakowa, gdzie zatrudniono go w redakcji "Przekroju". W 1948 roku wprowadził go tam Konstanty Ildefons Gałczyński. "Przekrój" stał się jego pracą na całe życie. Był związany z tygodnikiem do 2002 roku.


Posłuchaj
03:09 ludwik jerzy kern Satyrycy przed mikrofonem.mp3 "Moje urodzenie satyryczne było, że tak powiem, podwójne". Ludwik Jerzy Kern w audycji "Satyrycy przed mikrofonem" (PR, 18.01.1956)

 

Gdy Gałczyński, zwany "królem poezji w »Przekroju«", opuścił redakcję, by przenieść się do Szczecina, Ludwik Jerzy Kern zaczął redagować słynną ostatnią stronę tygodnika. W krótkim czasie ją "zrewolucjonizował", zamieszczając na niej m.in. kolejne mini felietoniki  "O Wacusiu", w których znalazł wygodną formę subtelnej satyry na socjalistyczną rzeczywistość. Na ostatniej stronie "Przekroju" przez kilka następnych dekad pojawiały się także jego wiersze.

– We wszystkim, co pisał, starał się wyciągać wnioski z życia, które go otaczało. Podkreślał małe sprawy, w jego tekstach jest mnóstwo nazw własnych: tytułów, szyldów sklepowych i innych drobiazgów. Z tych tekstów dałoby się wypreparować cały obraz rzeczywistości i obyczajów, które wtedy panowały, w których przełamywało się przedwojenne z powojennym – mówił w Polskicm Radiu w 2011 krytyk literacki Tadeusz Nyczek.


Posłuchaj
24:02 Wspomnienia o Ludwiku Jerzym Kernie Tadeusz Nyczek wspomina pisarza w audycji "Pogaduszki o Ludwiku Jerzym Kernie" przygotowanej przez Iwonę Malinowską i Bogumiłę Prządkę (PR, 2.01.2011)

 

Dla dorosłych i dla dzieci

Kern był mistrzem krótkich form literackich, autorem mnóstwa wierszy, fraszek, skeczy, anegdot, powiedzonek, tekstów kabaretowych, tekstów piosenek, wśród których znajdziemy takie szlagiery jak "W kalendarzu jest taki dzień", "Nie bądź taki szybki Bill", "Cicha woda", "Lato, lato". Był także tłumaczem - przekładał m.in. Isaaca Bashevisa Singera.

Jest wreszcie autorem kilkudziesięciu książek dla dzieci, z tych zaś najsławniejszą (i wielokrotnie tłumaczoną poza granicami Polski) jest "Ferdynand Wspaniały", opowieść o psie, któremu śni się, że jest człowiekiem. Innym głośnym dziełem Kerna z tego nurtu jest książka "Proszę słonia". Jako pisarz dziecięcy debiutował w 1953 r. tomem "Tu są bajki".

"To zresztą ciekawe, a chyba mało kto zwrócił na to uwagę, że wtedy właśnie w latach pięćdziesiątych bardzo wielu satyryków pisało bajki - wspominał Kern w jednym z wywiadów dla magazynu "Nowych Książek". - W ten sposób, dzięki posługiwaniu się konwencją bajki, unikali kłopotów z cenzurą. A jeśli bajka była nieco ostrzejsza, posługiwali się fortelem i dopisywali pod tytułem: »według Sołowiejki« czy kogoś innego, o brzmiącym z rosyjska nazwisku. Oczywiście taki bajkopisarz nie istniał, ale cenzor zwykle obawiał się odrzucić tekst".

Kern współpracował także z Polskim Radiem. Często wygłaszał swoje nowe wiersze w audycjach "Parnasik" i "Podwieczorek przy mikrofonie".


Posłuchaj
30:13 przekrój przez przekrój na wiosnę.mp3 Wizyta w krakowskim domu Jerzego Ludwika Kerna i jego żony Marty Stebnickiej. Reportaż Wojciecha Markiewicza złożony z nagrań z 2001 roku (PR, 29.04.2012)

 

Otrzymał wiele nagród i wyróżnień m.in. Order Uśmiechu, Złoty Krzyż Zasługi, Nagrodę Literacką miasta Krakowa, Nagrodę Prezesa Rady Ministrów za twórczość dla dzieci, Medal Instytutu Wydawniczego "Nasza Księgarnia" za twórczość dla dzieci, Nagrodę im. Andrzeja Waligórskiego, Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski. W 2007 r. otrzymał Medal Polskiej Sekcji IBBY za całokształt twórczości, a rok później nagrodę ministra kultury i dziedzictwa narodowego w dziedzinie literatury.

Zmarł 29 października 2010 roku w krakowskim szpitalu po długiej i ciężkiej chorobie.

IAR/PAP/mc

Czytaj także

Pogaduszki o Ludwiku Jerzym Kernie

Ostatnia aktualizacja: 01.01.2011 21:10
Poeta i satyryk, gwiazda ostatniej strony krakowskiego "Przekroju", autor kultowego "Ferdynanda Wspaniałego".
rozwiń zwiń

Czytaj także

Jerzy Waldorff: "dla komunistycznej władzy byłem klasowym wrogiem ludu"

Ostatnia aktualizacja: 04.05.2021 05:41
- Po polsku mówiłem o wiele lepiej niż cały rząd wraz z prezydentem Bierutem na czele - opowiadał Jerzy Waldorff, wspominając swe powojenne losy na antenie Polskiego Radia.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Zbigniew Lengren – ojciec Profesora Filutka

Ostatnia aktualizacja: 01.10.2020 05:45
Przez ponad pół wieku postać drobnego staruszka z charakterystycznym melonikiem i laską przy boku bawiła kolejne pokolenia czytelników "Przekroju". Profesora Filutka powołał do życia Zbigniew Lengren. Kim był człowiek, który stworzył jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci w dziejach polskiej prasy i komiksu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Stefania Grodzieńska - pierwsza dama humoru. Posłuchaj!

Ostatnia aktualizacja: 28.04.2021 05:55
- Szczerze mówiąc, to ja piszę o sobie. Te wszystkie kretynki i idiotki w felietonach to ja. Szczerze mówiąc, kobieta, która ma męski umysł, przestaje być kobietą. Wystarczę, że spojrzę w lustro, by mieć pomysł na felieton - mówiła artystka w wywiadzie dla Polskiego Radia z 1988 roku.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Eryk Lipiński – karykatura też jest sztuką

Ostatnia aktualizacja: 12.07.2020 05:59
W tym szczególnym dniu mija także 112. rocznica urodzin wielkiego mistrza karykatury, satyry, uśmiechu, ilustracji książkowych i plakatu – 12 lipca 1908 roku urodził się Eryk Lipiński. Na świat przyszedł w Krakowie. Jeszcze przed wojną założył słynne czasopismo satyryczne „Szpilki”, które prowadził także po wojnie. W 1978 roku założył w Warszawie Muzeum Karykatury.
rozwiń zwiń