X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

Coca-Cola - symbol gierkowskiej stabilizacji

Ostatnia aktualizacja: 21.07.2020 05:45
W latach 70. stała się symbolem spełnienia aspiracji konsumpcyjnych polskiego społeczeństwa. – Gierek kupował poparcie i rzucił do sklepów produkty, które jeszcze dwadzieścia lat wcześniej były symbolem zgniłego zachodu – mówił prof. Andrzej Zawistowski w audycji Polskiego Radia z 2019 roku.
Rozlewnia Coca-Coli w Browarach Warszawskich, lipiec 1972
Rozlewnia Coca-Coli w Browarach Warszawskich, lipiec 1972Foto: CAF/PAP/Henryk Rosiak

48 lat temu, 21 lipca 1972 roku w Warszawie rozpoczęto licencyjną produkcję Coca-Coli. Amerykański napój stał się jednym z symboli dobrobytu i rozbudzonej konsumpcji, którą Polakom obiecał I sekretarz KC PZPR, Edward Gierek.

"Coca-Cola. To jest to!"

Coca-Cola trafiła na polskie półki w przeddzień najważniejszego socjalistycznego święta Polskiego Rzeczpospolitej Ludowej – rocznicę ogłoszenia manifestu PKWN z 22 lipca 1944 roku.

Napój był rozlewany w zakładzie Browarów Warszawskich. Co ciekawe, do Polski został sprowadzony nie tylko koncentrat, służący do przygotowania Coca-Coli, ale także 7 milionów  charakterystycznych butelek, które zostały zakupione w Hiszpanii. Dopiero w październiku 1972 roku ruszyła produkcja butelek Coca-Coli w hucie szkła w Wołominie.

Napój odniósł w Polsce duży sukces, chociaż nabycie go nie należało do najłatwiejszych to chętnych nie brakowało. Początkowo był dostępny jedynie w dwóch warszawskich sklepach – Supersamie i Sezamie.

Z czasem stawał się coraz powszechniejszy wraz z poprawą dystrybucji po otwarciu w 1973 roku nowych rozlewni w Browarze Górnośląskim w Zabrzu oraz w Browarach Tyskich. Jednocześnie w tym samym roku w polskich sklepach pojawił się konkurencyjny napój – Pepsi Cola rozlewana w browarach w Krakowie i Gdańsku.

Coca-Cola na stałe zagościła na polskich stołach, czego dowodem stał się pierwszy polski slogan reklamowy napoju, wymyślony przez Agnieszkę Osiecką w 1982 roku. Brzmiał on "Coca-Cola. To jest to!".

Posłuchaj
22:31 [i] 03.11.2019 PRL historia prawdziwa.mp3 – Gierek w latach 70. kupował poparcie społeczeństwa – mówił prof. Andrzej Zawistowski w audycji Roberta Tekielego z cyklu "PRL – historia prawdziwa". (PR, 3.11.2019) 

Od negacji do akceptacji

Pojawienie się Coca-Coli na polskich półkach sklepowych może dziwić, zważywszy na to, że jeszcze w latach 50. była symbolem zgniłego amerykańskiego imperializmu, który zagrażał socjalistycznej ojczyźnie. Napój był nazywany "stonką ziemniaczaną w płynie", krytykowała go też socrealistyczna literatura, która go utożsamiała z Ameryką. W 1950 roku Adam Ważyk w wierszu "Piosenka o Coca-Cola" pisał:

"Po Coca-Cola błogo, różowo/za parę centów amerykańskich/śniliście naszą śmierć atomową/pięć kontynentów amerykańskich/Po Coca-Cola błogo, różowo!".

Stosunek do kapitalistycznego napoju zmienił się po odwilży październikowej, która zerwała z ponurą epoką stalinizmu. Coca-Cola po raz pierwszy zawitała do Polski w 1957 roku z okazji Międzynarodowych Targów Poznańskich. W latach 60. można ją było nabyć za dolary w sklepach dewizowych banku Pekao oraz w Baltonie. Wciąż była jednak trudnym do kupienia, deficytowym produktem.

Posłuchaj
06:47 polityka gospodarcza edwarda gierka___v2013005969_tr_2-2_112672441a80e067[00].mp3 Rozmowa Marty Masłowskiej z doktorem Konradem Rokickim z Instytutu Pamięci Narodowej na temat polityki gospodarczej Edwarda Gierka w audycji z cyklu "Popołudniowy magazyn informacyjny". (PR, 5.09.2013)

Powiew zachodu

Zakup licencji na produkcję Coca-Coli na początku lat 70. wiąże się z polityką prowadzoną przez Edwarda Gierka, który próbował pobudzić konsumpcję oraz dokonać modernizacyjnego skoku wprzód dzięki planowym inwestycjom finansowanym przez zagraniczne kredyty.

– Z perspektywy czasu panuje przekonanie, że to były złote czasy komunizmu w Polsce. Rzeczywiście Gierek dokonał pewnej zmiany cywilizacyjnej. Za kredyty zaciągnięte na zachodzie modernizował gospodarkę, początkowo w kierunku rozwijania przemysłu nastawionego na zaspokojenie konsumpcji – mówił dr Konrad Rokicki z IPN w audycji Polskiego Radia z 2013 roku. – Kryzys gospodarczy, który ujawnił się w czerwcu 1976, był cały czas w tle. Niemożliwe było spłacenie długów zagranicznych i w końcu pękł budżet.

Jednym z symboli rozbudzonego konsumpcjonizmu epoki Gierka było tymczasowe poprawienie się standardu życia i pojawienie się produktów niedostępnych do tej pory na polskim rynku.

– Gierek kupował poparcie i rzucił do sklepów produkty, które jeszcze dwadzieścia lat wcześniej były symbolem zgniłego zachodu. W Polsce pojawiła się chociażby Coca-cola, Pepsi Cola i Marlboro – mówił prof. Andrzej Zawistowski w audycji Roberta Tekielego z cyklu "PRL – historia prawdziwa".

sa

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Fiat 126p - marzenie kierowców z epoki Gierka

Ostatnia aktualizacja: 06.06.2020 05:35
Pierwszy Fiat 126p wyprodukowany w naszym kraju kosztował 69 tysięcy złotych. Średnie zarobki wynosiły wówczas około 3,5 tysiąca złotych.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Fiat 125p - kultowy samochód PRL

Ostatnia aktualizacja: 28.11.2020 05:40
28 listopada 1967 z linii produkcyjnej Fabryki Samochodów Osobowych w Warszawie zjechał pierwszy egzemplarz Fiata 125p.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Poparcie i oburzenie. Propaganda PRL w czerwcu 1976

Ostatnia aktualizacja: 30.06.2020 05:54
W tamtym czasie Polskie Radio było tubą propagandową władzy komunistycznej. Stanęło po stronie bijących, a nie bitych, i zgodnie z partyjnymi dyrektywami piętnowało protestujących "warchołów".
rozwiń zwiń