X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz

Nowa aplikacja

Wszystko w jednym miejscu
x

Nowa aplikacja

x
Historia

W jaki sposób istnieje świat? Roman Ingarden i jego filozofia

Ostatnia aktualizacja: 14.06.2020 05:50
– Fenomenologia Ingardenowska jest obok filozofii analitycznej najbardziej wartościową częścią polskiej filozofii – mówił w Polskim Radiu prof. Arkadiusz Chrudzimski, filozof z Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Audio
  • Prof. Arkadiusz Chrudzimski i Adam Komorowski o życiu i dorobku Romana Ingardena (PR, 8.02.2020)
  • O filozofii Romana Ingardena mówi prof. Witold Płotka (PR, 29.01.2020)
  • "Środowisko naukowe źle przyjęło fenomenologię". Prof. Radosław Kuliniak o Romanie Ingardenie (PR, 17.05.2020)
Roman Ingarden w latach 60. XX wieku
Roman Ingarden w latach 60. XX wiekuFoto: PAP/Irena Jarosińska

50 lat temu, 14 czerwca 1970 roku, w Krakowie zmarł filozof Roman Ingarden, najwybitniejszy przedstawiciel fenomenologii w Polsce, badacz kwestii ontologicznych, aksjologicznych oraz estetycznych, uczeń niemieckiego myśliciela Edmunda Husserla.

Tatarkiewicz_663.jpg
Władysław Tatarkiewicz – zbieracz ludzkich myśli

Profesor zawsze blisko studentów

Adam Komorowski, filozof i literaturoznawca, był jedną z osób, które w 1970 roku niosły trumnę z ciałem Romana Ingardena. Sławnego fenomenologa poznał w 1962 roku jako kandydat na studenta wydziału filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ku zaskoczeniu młodzieży profesor Ingarden sam przeprowadzał rozmowy z osobami chcącymi pobierać nauki na krakowskiej uczelni.

Potem pierwszoroczni studenci mieli przyjemność słuchać wykładów filozofa. – My, najmłodsi, byliśmy dosyć onieśmieleni, ponieważ na wykładach i seminariach profesora pojawiały się takie postaci, jak biskup Karol Wojtyła i profesor Antoni Kępiński – wspominał Adam Komorowski w Polskim Radiu w lutym 2020 roku.

Gość audycji opowiadał o wyjątkowej postawie Romana Ingardena względem studentów. Profesor interesował się tym, co mają do powiedzenia, a jeśli nie mieli do powiedzenia nic mądrego, milczał tak wymownie, że każdy od razu pojmował, że plecie głupstwa. Pewnego dnia podbiegł na ulicy do Adama Komorowskiego i zobowiązał go do wpłynięcia na jednego z doktorantów, który prowadził się źle i któremu groziło wyrzucenie ze studiów.

Słynny nieznany Ingarden

kotarbiński.jpg
Tadeusza Kotarbińskiego zmagania z etyką

W czerwcu 2019 roku Sejm RP uchwalił, że Roman Ingarden zostanie jednym z patronów 2020 roku. "Jeden z najwybitniejszych polskich filozofów (…) pozostawił po sobie imponujący dorobek: książki, artykuły, przekłady, archiwum rękopisów. Obejmowały one szeroki zakres tematyczny. Od filozofii literatury, przez estetykę, teorię poznania, po ontologię" – przypomniano w komunikacie Sejmu.

Dziś jednak mało kto zna teksty filozofa. Na pytanie, dlaczego Roman Ingarden nie jest czytany, w lutym 2020 roku odpowiadał filozof prof. Arkadiusz Chrudzimski. ­– Ingardena wprawdzie da się zrozumieć, to nie jest Heidegger czy Kant, jednak pisze on dosyć rozwlekle i drobiazgowo. Jego dzieła mają charakter scholastyczny – zwrócił uwagę gość Polskiego Radia.

– Po drugie, choć duża część jego filozofii dotyczy ontologii sztuki, w środowisku ludzi, którzy zajmują się sztuką, Ingarden uchodzi za przestarzałego i nudnego. Ingarden operuje przykładami z "Trylogii" Sienkiewicza, odwołuje się raczej do dzieł realistycznych, klasycznych – mówił prof. Arkadiusz Chrudzimski.

"Spór o istnienie świata"

Roman Ingarden urodził się 5 lutego 1893 roku w bogatej rodzinie mieszczańskiej w Krakowie. Studia filozoficzne rozpoczął w 1911 roku we Lwowie pod kierunkiem Kazimierza Twardowskiego, jednego z założycieli szkoły lwowsko-warszawskiej, której dokonania wpłynęły na całą polską filozofię w XX wieku. Potem wyjechał studiować w Getyndze, gdzie pod okiem Edmunda Husserla uzyskał w 1918 roku tytuł doktora.

Witkiewicz-zrobiony.jpg
Stanisław Ignacy Witkiewicz. Rozpacz pod maską błazna

Ze swym niemieckim mistrzem utrzymywał kontakty przez wiele lat. Ponadto współpracował z Martinem Heideggerem i przyjaźnił się m.in. z Edytą Stein i Witkacym (który namalował portret Ingardena).

Przez większość życia wykładał na uniwersytetach we Lwowie (1925–1944), w Toruniu i Krakowie (po wojnie), prywatnie zaś był mężem okulistki Marii Pol (od 1919 roku) i ojcem Romana Stanisława, Jerzego Kazimierza i Janusza Stefana. Przede wszystkim jednak pisał. Najważniejszym jego dziełem jest powstały w czasie II wojny światowej "Spór o istnienie świata" wydany w dwóch tomach w 1947 i 1948 roku.

Po latach Ingarden wspominał: "Praca nad »Sporem o istnienie świata« umożliwiła mi duchowe przetrwanie czasów może najcięższych. A powstanie jej w tych warunkach może służyć za jeden z dowodów, że polski duch oporu żył także w dziedzinie badań naukowych".

W "Sporze o istnienie świata" autor, polemizując z fenomenologią Edmunda Husserla, daje jeden z dowodów swej humanistycznej postawy, polegającej na bezkompromisowej i konsekwentnej niezależności myślenia. Postawę tę profesor Roman Ingarden przywołał podczas jednego ze swoich ostatnich seminariów, gdy powiedział: "kto chce być filozofem, musi raz zacząć żyć intelektualnie na własną odpowiedzialność - inaczej w ogóle nie warto zabierać się do filozofii."

mc

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Immanuel Kant – filozof z Królewca

Ostatnia aktualizacja: 22.04.2020 05:50
– Był przekonany, że można mówić o pełnym człowieczeństwie wtedy, gdy dana jednostka zmierza do jakichś ideałów – zaznaczała prof. Maria Szyszkowska. Kant przez całe życie chciał swe ideały zweryfikować.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Jean-Paul Sartre – bał się, że straci wolność

Ostatnia aktualizacja: 21.06.2020 05:40
Cała jego twórczość jest walką o zabicie w sobie drobnomieszczanina. Tak bardzo do tego dążył, że odmówił nawet przyjęcia literackiej Nagrody Nobla. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Wilhelm von Humboldt - myśliciel z zamku nad jeziorem

Ostatnia aktualizacja: 06.05.2020 05:30
Największe europejskie uniwersytety do dziś uczą zgodnie z duchem Humboldta. Oznacza to, że na uczelni mamy do czynienia z nauką, rozumianą jako zbiór nierozwiązanych problemów. Studenci i profesorowie wspólnie starają się je rozwiązać w formie dialogu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Bolesław Miciński – nienawiść do zniewolenia

Ostatnia aktualizacja: 30.05.2020 05:50
- Nienawiść Micińskiego do totalitaryzmu, do wszelakiego zniewolenia wynikało z poczucia indywidualności i prawa jednostki do istnienia w historii, a nie poddania się zbiorowości - mówiła jego córka Anna o myśli Micińskiego na antenie Polskiego Radia.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Marek Aureliusz - filozof na cesarskim tronie

Ostatnia aktualizacja: 26.04.2020 05:30
- Wolał studiować księgi filozoficzne, niż być cesarzem. Traktował to jako pewną uciążliwość. Mówił o sobie, że z zawodu jest cesarzem, a z zamiłowania filozofem – komentował na antenie Polskiego Radia Tomasz Mazur, założyciel Centrum Praktyki Stoickiej.
rozwiń zwiń