X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

Tadeusz Czacki - twórca Liceum Krzemienieckiego

Ostatnia aktualizacja: 13.10.2019 06:03
- Z małego miasteczka na Kresach Wschodnich uczynił miasto-szkołę, skupiając w "Wołyńskich Atenach" całe polskie życie umysłowe i kulturalne Podola, Wołynia i Ukrainy – mówił na antenie Polskiego Radia prof. Andrzej Notkowski.
Audio
  • Tadeusz Czacki - audycja z cyklu "Kronika niezwykłych Polaków". (PR, 1.07.2002)
Portret Tadeusza Czackiego - obraz Józefa Franciszeka Jana Pitschmanna z 1806 roku
Portret Tadeusza Czackiego - obraz Józefa Franciszeka Jana Pitschmanna z 1806 rokuFoto: Wikipedia/domena publiczna

214 lat temu Tadeusz Czacki założył Liceum Krzemienieckie. Wybitnie zasłużył się dla kultury polskiej, tworząc jeden z najbardziej znanych ośrodków naukowych na Kresach Wschodnich dawnej Rzeczpospolitej.

Czacki, wychowany w rodzinnym majątku w Porycku w powiecie Krzemienieckim, już od najmłodszych lat odznaczał się niezwykłą starannością, pilnością i powagą. Pieniędzmi otrzymywanymi od ojca opłacał nauczyciela dla wiejskich dzieci oraz wspomagał biednych i sieroty.

"Rys ten znamienny snuje się jak barwna nić przez cały żywot Czackiego. Miłość ojczyzny i troska o oświatę powszechną nie maleje w jego sercu ani na chwilę. Pozostał im wierny do ostatniego tchnienia. Zaczął od szkółki dla sierot w rodzinnym Porycku, skończył na Krzemieńcu" – pisał we wspomnieniach ksiądz Alojzy Osiński.

Na początku lat osiemdziesiątych XVIII wieku Tadeusz Czacki znalazł się w Warszawie, gdzie po ukończeniu szkół średnich penetrował zbiory Biblioteki Załuskich. Wtedy to właśnie nabrał zamiłowań naukowych i bibliofilskich.

W warunkach napiętego życia politycznego, w czasach Sejmu Walnego i prac nad Konstytucją 3 Maja trzymał się na uboczu.

– Z dala omijał stronnictwo patriotyczne. Nie angażował się w politykę, w zamian rozwijając działalność na niwie naukowej – mówił prof. Andrzej Notkowski.

W 1803 roku, po przyznaniu autonomii polskiemu szkolnictwu na Litwie i Rusi, Czacki został mianowany wizytatorem szkół guberni wołyńskiej, podolskiej i kijowskiej. Do końca życia poświęcił się organizacji szkolnictwa na terenie Kresów Wschodnich.

Uwieńczeniem tych działań było otwarcie w 1805 roku Liceum Krzemienieckiego - instytucji naukowej nazywanej "Wołyńskimi Atenami". Czołowa placówka oświatowa ówczesnej Rzeczpospolitej przyciągnęła grono wybitnych nauczycieli. W okolicy powstało też obserwatorium astronomiczne, ogród botaniczny, gabinet minerałów, drukarnia i biblioteka, do której Czacki przekazał własne, liczące 30 tysięcy tomów, zbiory.

Dzieło Tadeusza Czackiego przetrwało kilkadziesiąt lat. W 1831 roku, w ramach represji po klęsce powstania listopadowego, Liceum Krzemienieckie zostało zlikwidowane przez władze rosyjskie.

Posłuchaj audycji przedstawiającej sylwetkę Tadeusza Czackiego.

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Sejm Czteroletni zwany Wielkim

Ostatnia aktualizacja: 06.10.2019 06:01
Sejm Czteroletni dawał nadzieję na zmiany w Rzeczypospolitej. Miał przywrócić suwerenność i przyspieszyć reformy gospodarcze kraju. Posłowie rozpoczęli obrady 6 października 1788.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Stanisław Konarski – odważył się być mądrym

Ostatnia aktualizacja: 03.08.2019 06:00
- Za najważniejszą sprawę dla reformy uznał naprawę sejmów i obszernie komentując różne poglądy dowodził, że liberum veto nie ma legalnych podstaw, nie broni wolności, lecz stanowi tyranię jednostki nad większością - mówiła o reformatorze dr Maria Czeppe na antenie Polskiego Radia.
rozwiń zwiń