X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

Krajowa Rada Narodowa – zamach stanu w podziemiu

Ostatnia aktualizacja: 31.12.2013 06:00
W noc sylwestrową z 1943 na 1944 roku powstała Krajowa Rada Narodowa – samozwańczo ustanowione przez członków Polskiej Partii Robotniczej ciało polityczne. Według założycieli miało ono pełnić funkcję polskiego parlamentu i stanowić alternatywę dla Rządu RP na Uchodźstwie.
Audio
  • O formowaniu się organów politycznych pod koniec II wojny światowej mówią historycy: prof. Krystyna Kersten, prof. Eugeniusz Duraczyński, prof. Andrzej Paczkowski, aud. Elizy Bojarskiej cyklu "Z dziejów parlamentaryzmu" (19.03.1995)
Bolesław Bierut odznacza byłych członków Krajowej Rady Narodowej w Pałacu Belwederskim, od lewej: Stanisław Grabski, Roman Zambrowski, Bolesław Bierut, Wacław Barcikowski, Kazimierz Mijal, Władysław Gomułka, Antoni Korzycki, PAPCAF 9.01.1948
Bolesław Bierut odznacza byłych członków Krajowej Rady Narodowej w Pałacu Belwederskim, od lewej: Stanisław Grabski, Roman Zambrowski, Bolesław Bierut, Wacław Barcikowski, Kazimierz Mijal, Władysław Gomułka, Antoni Korzycki, PAP/CAF 9.01.1948

Krajowa Rada Narodowa powstała w czasie gwałtownej radykalizacji poglądów różnych warstw społecznych w okupowanym kraju, zwłaszcza wśród robotników i chłopstwa. Wykorzystując społeczną dezorganizację, Polska Partia Robotnicza wzmocniła tym samym swoją pozycję.
Władza konspiracyjna
– Intencje kierownictwa i sekretarza partii Władysława Gomułki pod koniec 1943 roku były takie, by w to dzieło wciągnąć możliwie najszersze i najliczniejsze siły polityczne – mówił w aud. Elizy Bojarskiej w 1995 roku historyk prof. Eugeniusz Duraczyński. – Czynione jednak w tej kwestii zabiegi i wysiłki przyniosły tylko nieznaczne rezultaty.

Bolesław

Nz: Bolesław Bierut, pierwszy przewodniczący KRN, aut. Roman Burzyński, źr. Bolesław Bierut "Sześcioletni plan odbudowy Warszawy", Warszawa 1950, Wikipedia/dp

19-stu uczestników pierwszego posiedzenia Rady nie reprezentowało wszystkich frakcji politycznych, a tym bardziej sympatii politycznych społeczeństwa. Wśród założycieli KRN było aż 14-stu członków PPR-u, dwóch działaczy socjalistycznych, a resztę stanowili przyszli reprezentanci ruchów ludowych. Początkowo na czele Krajowej Rady Narodowej stanął Bolesław Bierut, którego nominacja miała "uspokoić" Moskwę, bez wiedzy której odbyło się założenie KRN.
– Krajowa Rada Narodowa reprezentowała porządek rewolucyjny – mówiła historyk prof. Krystyna Kersten. – Był to początek transformacji systemowej, która dokonywała się w Polsce. Można powiedzieć, że powstanie KRN-u było zamachem stanu w podziemiu.

W kontrze do Londynu
Działalność KRN ograniczała się głównie do wygłaszania oświadczeń, ponieważ nie pełniła ona funkcji parlamentu, jak chcieli tego jej założyciele. W swoim programie KRN określała cele: walkę zbrojną o kraj, utworzenie Rządu Tymczasowego, przeprowadzenie reformy rolnej i sojusz z ZSRR.

KRN nie uznawała działalności Rządu PR na Uchodźstwie. 21 lipca 1944 delegacja KRN i działacze Związku Patriotów Polskich utworzyli Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego, który w imieniu Rady miał przejmować władzę na wyzwalanych terenach. 31 grudnia 1944 powołała zaś konkurencyjny do władz na emigracji Tymczasowy Rząd RP pod przywództwem Edwarda Osóbki-Morawskiego. Stan "dwuwładzy" trwał do lipca 1945 roku, kiedy to na podstawie postanowień z Jałty utworzono Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej. W jego skład weszło także 5 ministrów z rządu emigracyjnego.
Krajowa Rada Narodowa uległa rozwiązaniu 19 stycznia 1947 po wyborach do Sejmu Ustawodawczego.

Posłuchaj, jak kształtowała się Krajowa Rada Narodowa

mb

Czytaj także

22 lipca 1944 – prawda o kłamstwie władzy ludowej

Ostatnia aktualizacja: 22.07.2021 05:45
- Manifest Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego to świadectwo epoki, świadectwo przejmowania władzy państwowej w Polsce przez siły zależne od Związku Radzieckiego - powiedział historyk, prof. Wojciech Roszkowski.
rozwiń zwiń

Czytaj także

72 lat temu powstała Polska Zjednoczona Partia Robotnicza

Ostatnia aktualizacja: 14.12.2020 05:46
– Towarzysze! Obecny kongres zjednoczeniowy to wielkie i radosne przeżycie dla każdego człowieka pracy w naszym kraju – mówił 15 grudnia 1948 prezydent Bolesław Bierut. – Na tę chwilę, wielką i radosną długo czekała cała polska klasa robotnicza.
rozwiń zwiń