X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz

Anna Walentynowicz - matka Solidarności. "Była wyczulona na ludzką krzywdę"

Ostatnia aktualizacja: 29.08.2020 09:29
Polska działaczka społeczna, opozycjonistka w PRL, działaczka Wolnych Związków Zawodowych, współzałożycielka NSZZ Solidarność, dama orderu Orła Białego. Anna Walentynowicz to jedna z bohaterek Sierpnia ’80 i polskiej drogi do wolności. To właśnie jej życiu poświęcona była audycja "Polki".
Anna Walentynowicz, działaczka Wolnych Związków Zawodowych i  współzałożycielka NSZZ Solidarność
Anna Walentynowicz, działaczka Wolnych Związków Zawodowych i współzałożycielka NSZZ SolidarnośćFoto: PAP/Grzegorz Rogiński

W najnowszej historii naszego kraju Anna Walentynowicz zapisała się przede wszystkim jako niezłomna działaczka opozycji antykomunistycznej, co zaczęło się w Stoczni Gdańskiej, gdzie trafiła po odbyciu kursu spawacza, na który zapisała się w 1950 roku.

Liga Kobiet i opór przeciwko stoczniowej władzy

Anna_Walentynowicz_1200x660.jpg
Anna Walentynowicz - od niej zaczął się Sierpień '80. Serwis specjalny

Jako członkini komunistycznego Związku Młodzieży Polskiej została wysłana na zjazd do Berlina, jednak wkrótce potem, dostrzegając fałsz organizacji oddała legitymację ZMP i wstąpiła do Ligi Kobiet, gdzie bardzo skutecznie broniła praw pracowniczych. Była również stoczniową przewodniczącą stowarzyszenia.

Posłuchaj
21:47 PR24_MPLS 2020_08_29-08-06-00.mp3 Maryna Miklaszewska i Magdalena Merta o życiu i działalności opozycyjnej Anny Walentynowicz ("Polki")

- Była bardzo wyczulona na ludzką krzywdę i otwarcie przeciwko niej występowała. W 1968 roku protestowała wobec złodziejstwu w stoczniowej kasie zapomogowej. Próbowano zwolnić ją z pracy, ale ostatecznie skończyło się to przeniesieniem na inny oddział – przypomniała Magdalena Merta.

Strajk w Stoczni Gdańskiej

W grudniu 1970 roku rozpoczął się protest przeciwko podwyżkom cen wprowadzonym tuż przed Świętami Bożego Narodzenia. Strajki rozprzestrzeniły się na całą stocznię. Anna Walentynowicz przygotowywała strajkującym posiłki. W 1978 roku przystąpiła do Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża, kolportowała ulotki i współorganizowała obchody Grudnia ’70.

Sierpien 80 Banner serwisu.jpg
Sierpień '80. Serwis specjalny

W mieszkaniu Walentynowicz odbywały się spotkania związkowców. - Była pod obserwacją Służby Bezpieczeństwa, wielokrotnie zatrzymywano ją na 48 godzin i rewidowano. Miała również kłopoty w pracy, otrzymywała nagany i upomnienia. Jednak nie spowodowało to, że osłabła w niej chęć działania - wskazała Magdalena Merta.

Historyczny dzień

Na pięć miesięcy przed emeryturą - 8 sierpnia 1980 roku - otrzymała wypowiedzenie z pracy. Zbuntowana załoga stoczni stanęła w jej obronie i 14 sierpnia rozpoczął się strajk, który miał odmienić losy Polski.

- W całym mieście pojawiły się ulotki z hasłami nawołującymi do jej obrony, nazwisko Walentynowicz zaczęło być szerzej znane. Pierwszym postulatem protestujących robotników było przywrócenie jej do pracy. Anna Walentynowicz weszła w skład prezydium komitetu strajkowego. Negocjowała zgodę na odprawienie mszy św. na terenie stoczni - dodała Maryna Miklaszewska.

Bohaterka audycji została także jedną z sygnatariuszek historycznego porozumienia gdańskiego, które umożliwiło powstanie Solidarności.

Wyrok sądu, krytyka Wałęsy

1200 premier.jpg
Premier: Solidarność to ideał i zobowiązanie, które staramy się realizować

Krytykowała decyzje Lecha Wałęsy, popierała stanowisko Andrzeja i Joanny Gwiazdów. Wobec tego władze gdańskiej Solidarności nie przyznały jej statusu delegata na krajowy zjazd związkowy.

W 1981 SB posunęła się do próby otrucia Anny Walentynowicz. Natomiast w momencie ogłoszenia stanu wojennego trafiła do ośrodka internowania. Stanęła przed sądem oskarżona o organizowanie strajku w grudniu 1981. Skazano ją na 1,5 roku pozbawienia wolności w zawieszeniu.

Była zdeklarowaną przeciwniczką Okrągłego Stołu. Uważała to za dogadanie się komunistów z częścią opozycji opanowaną przez agentów SB. W 2006 roku została odznaczona Orderem Orła Białego. Zginęła tragicznie 10 kwietnia 2010 roku w katastrofie smoleńskiej.

* * *

Audycja: "Polki"
Prowadzą: Maryna Miklaszewska i Magdalena Merta
Data emisji: 29.08.2020
Godzina emisji: 08.06

Polskie Radio 24/db

Czytaj także

Sierpień ’80. Dwa tygodnie, które zdecydowały o losach bloku komunistycznego

Ostatnia aktualizacja: 18.08.2019 13:55
– Mówiąc o przyczynach stworzenia "Solidarności" pada jedno słowo: godność. Rok 1980 był powstaniem z kolan polskiego społeczeństwa po to, by żyć godnie. System, który tłamsił i powodował, że ludzie byli plugawieni, powodował, że godność była czymś kluczowym – powiedział historyk Piotr Dmitrowicz.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Bohaterskie kobiety strajku w Stoczni Gdańskiej

Ostatnia aktualizacja: 22.08.2020 08:45
Odwaga i niezłomność polskich robotników przyczyniły się do wybuchu w sierpniu 1980 roku strajku w Stoczni Gdańskiej. Wśród pracowników zakładu, którzy przeciwstawili się władzy komunistycznej, było również wiele kobiet. To właśnie o nich mówiliśmy w audycji "Polki".
rozwiń zwiń